Σάββατο, 25 Οκτωβρίου 2014

Οι «φυλές» των πεφταστέρων

Περσείδες το 2007 - πηγή

Οι διάττοντες αστέρες δημιουργούν ένα εντυπωσιακό θέαμα στον νυχτερινό ουρανό καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Ας δούμε από πού προέρχονται και πού ανήκουν

Πριν από λίγα 24ωρα ο νυχτερινός ουρανός του βόρειου ημισφαιρίου υποδέχτηκε τις Ωριωνίδες, μια μέσης έντασης βροχή διαττόντων αστέρων ή κατά το κοινώς λεγόμενoν μια βροχή πεφταστεριών. Τι είναι όμως οι Ωριωνίδες και ποια τα υπόλοιπα πεφταστέρια του ουρανού; Ας τα γνωρίσουμε.

Ωριωνίδες
Οι Ωριωνίδες είναι μια μέσης έντασης βροχή διαττόντων, που κάθε χρόνο λαμβάνει χώρα από τις αρχές Οκτωβρίου ως τις αρχές Νοεμβρίου. Έχουν ονομαστεί έτσι επειδή φαίνεται να προέρχονται από τον αστερισμό του Ωρίωνα (ή λίγο πιο βόρεια, από το μεγάλο άστρο Μπετελγκέζ) και δημιουργούνται από τα υλικά που έχει αφήσει πίσω του ο κομήτης του Χάλεϊ. Δεκάδες μετέωρα (συνήθως 20 ως 25 ανά ώρα, αλλά μπορεί να φθάσουν και τα 50) εισέρχονται και καίγονται στην ατμόσφαιρα της Γης.

Δρακοντίδες
Η βροχή των Δρακοντιδών παρατηρείται κάθε Οκτώβριο και παίρνει το όνομά της από τον αστερισμό του Δράκοντα, από τον οποίο φαίνονται να πηγάζουν τα εξωγήινα σωματίδια.

Τα σωματίδια που αναφλέγονται κατά την είσοδό τους στην ατμόσφαιρα είναι στην πραγματικότητα υπολείμματα του κομήτη 21P/Giacobini-Zinner, ο οποίος πλησιάζει τον Ήλιο κάθε 6,6 χρόνια. Καθώς η ηλιακή ακτινοβολία θερμαίνει τους πάγους του κομήτη προκαλεί την εκτίναξη ενός νέφους σωματιδίων που γίνεται ορατό ως κόμη.

Κάθε χρόνο στις αρχές Οκτωβρίου η Γη περνά μέσα από αυτά τα νέφη σωματιδίων που κινούνται επίσης σε τροχιά γύρω από τον Ήλιο. Και όσο πιο πυκνό είναι το νέφος τόσο πιο θεαματική γίνεται η βροχή των Δρακοντιδών.

Καμηλοπαρδαλίδες
Έχουν το μάλλον αστείο όνομα Καμηλοπαρδαλίδες επειδή φαίνεται να προέρχονται από τον αστερισμό της Καμηλοπάρδαλης και για πρώτη φορά αναμένεται να κάνουν την εμφάνισή τους - και μάλιστα άκρως θεαματική - στους ουρανούς της Γης το βράδυ της Παρασκευής προς τα χαράματα του Σαββάτου. Οι Καμηλοπαρδαλίδες είναι μια νέα μεγάλη βροχή διαττόντων, που θα δημιουργηθεί όταν ο πλανήτης μας θα διασταυρωθεί με τα απομεινάρια σκόνης που εκτιμάται ότι άφησε πίσω του ο κομήτης 209P/LINEAR πριν από πολύ καιρό. Ο περιοδικός κομήτης 209P/LINEAR, διαμέτρου 600 μέτρων, ανήκει στην οικογένεια των περίπου 400 παγωμένων κομητών του Δία και ολοκληρώνει μια πλήρη τροχιά γύρω από τον Ηλιο κάθε πέντε χρόνια. Ανακαλύφθηκε το 2004 και στις 29 Μαΐου θα βρίσκεται στο κοντινότερο σημείο της τροχιάς του προς τη Γη, σε απόσταση περίπου 8 εκατ. χιλιομέτρων. Ώμος λίγες ημέρες πριν, αύριο το βράδυ, ο πλανήτης μας θα διασταυρωθεί με τα παλαιότερα απομεινάρια του κομήτη.

Λεοντίδες
Τα συγκεκριμένα «πεφταστέρια» έλκουν την καταγωγή τους από τον κομήτη 55Ρ/Τέμπελ-Τατλ, αλλά επειδή φαίνεται να προέρχονται από την κατεύθυνση του αστερισμού του Λέοντα, έχουν πάρει το όνομά του. Η βροχή των Λεοντιδών διαρκεί περίπου δύο εβδομάδες (7 ως 28 Νοεμβρίου), αλλά κορυφώνεται στο διήμερο 17 και 18 Νοεμβρίου. Ο ρυθμός πτώσης των φωτεινών μετεώρων - που γίνεται με ταχύτητα περίπου 71 χιλιομέτρων το δευτερόλεπτο - υπολογίζεται σε 15-40 ανά ώρα.

Τεταρτίδες
Κάθε νέο έτος ξεκινά με μια βροχή διαττόντων αστέρων, τους Τεταρτίδες (Quadrantids), που διαρκεί από 1 ως 5 Ιανουαρίου. Οι Τεταρτίδες, εφόσον οι κατά τόπους καιρικές συνθήκες επιτρέπουν την παρατήρησή τους, εμφανίζουν συνήθως στο αποκορύφωμά τους ως 40 μετέωρα ανά ώρα, που διαπερνούν την ατμόσφαιρα της Γης με μεγάλη ταχύτητα, αν και έχουν αναφερθεί ως και 120 μετέωρα ανά ώρα κάποιες φορές.

Η συγκεκριμένη βροχή από «πεφταστέρια» έχει πάρει το όνομά της από έναν αστερισμό - Quadrans Muralis ή Επιτοίχιος Τετράς (ήταν αρχαίο αστρονομικό εργαλείο) - που δεν υπάρχει πια. Σήμερα η πηγή προέλευσης των μετεώρων φαίνεται να είναι ο αστερισμός του Βοώτη. Οι Τεταρτίδες είναι καλύτερα ορατοί στα βόρεια γεωγραφικά πλάτη, ιδίως σε κατεύθυνση βορειανατολική στον ουρανό. Οι αστρονόμοι δεν είναι σίγουροι ποιος διερχόμενος κομήτης άφησε πίσω του την ουρά σκόνης και σωματιδίων, που μετατρέπονται σε μετέωρα κάθε φορά που η Γη διασταυρώνεται με την τροχιά τους. Είναι πιθανό να πρόκειται για έναν κομήτη (τον 2003 ΕΗ1), που παρατήρησαν πρώτοι κινέζοι, ιάπωνες και κορεάτες αστρονόμοι το 1490.

Περσείδες
Πρόκειται για μια καλοκαιρινή βροχή πεφταστεριών. Οι Περσείδες ανήκουν στον κομήτη Σουίφτ-Τατλ την τροχιά του οποίου διασχίζει η Γη κάθε χρόνο στα μέσα Αυγούστου. Ελαβαν την ονομασία «Περσείδες» επειδή το σημείο του ουρανού από το οποίο φαίνεται να προέρχονται βρίσκεται στον αστερισμό του Περσέα.

πηγή: tovima.gr
Η συνέχεια εδώ ...

Παρασκευή, 24 Οκτωβρίου 2014

Ένα αρχείο αφιερωμένο σε ιδιωτικά, vintage επιστολόχαρτα διαφόρων διάσημων

Πώς θα σας φαινόταν αν λαμβάνατε μια επιστολή από τον Ντέιβιντ Μπόουι ή τον Νέλσον Μαντέλα γραμμένη στο προσωπικό τους επιστολόχαρτο; Χάρη στο Tumblr Letterheady, που διαθέτει ένα ένα αρχείο από vintage επιστολόχαρτα που ανήκουν σε διάφορους διάσημους και διαβόητες μορφές της Ιστορίας, μπορούμε να ρίξουμε μια ματιά στα ιδιωτικά γραφεία τους, όταν ακόμα ο κόσμος έγραφε γράμματα.

Playboy, 1955: Το κομψό επιστολόχαρτο που χρησιμοποιούσε ο Χιού Χέφνερ το 1955, μόλις δύο χρόνια μετά την πρώτη έκδοση του Playboy


Mademoiselle Paula, η Διάσημη Δαμαστής Ερπετών, 1899


Λορίν Μπακόλ, 1979


Vanity Fair, 1918


Νέλσον Μαντέλα, 2001


Χένρυ Μίλλερ, 1944


Μάικλ Τζάκσον, 1982


Queen, 1991: Το επιστολόχαρτο των Queen που χρησιμοποιούσε ο Μπράιαν Μέι το 1991, λίγο μετά το θάνατο του Φρέντι Μέρκιουρι


HMV, 1933: Επιστολόχαρτο που χρησιμοποιούσε η Gramophone Company το 1933, 12 χρόνια αφότου άνοιξε το πρώτο κατάστημα της HMV ("His Master's Voice") στο Λονδίνο.


Τζέιν Μάνσφιλντ, 1956: Το επιστολόχαρτο που χρησιμοποιούσε η σταρ του Χόλιγουντ το 1956, 11 χρόνια πριν από το θάνατό της σε ηλικία 34 ετών.


Barnum & Bailey, 1909

Δείτε περισσότερα επιστολόχαρτα εδώ.
Η συνέχεια εδώ ...

Πέμπτη, 23 Οκτωβρίου 2014

Μερικές από τις καλύτερες απεικονίσεις κομητών στην Ιστορία της Τέχνης

Μπορεί να μάθαμε τι είναι οι κομήτες στα τέλη του 16ου αιώνα, αλλά οι άνθρωποι πάντα κατέγραφαν τις εντυπώσεις τους γι' αυτές τις μπάλες σε τροχιά εδώ και χιλιάδες χρόνια. Μερικά από τα πιο όμορφα έργα τέχνης που έγιναν ποτέ αποκαλύπτουν το πόσο έχουν εμπνεύσει τη φαντασία μας οι κομήτες.

Ο κομήτης του Χάλεϊ στο Bayeux Tapestry, από τα 1070


Άνθρωποι κοιτάζονται έναν κομήτη που εμφανίστηκε το 1264, από το Nuova Crónica, μια ιστορία του 14ου αιώνα της Φλωρεντίας δημιουργία του Giovanni Villani


Εικονογράφηση από το The Luzerner Schilling, δημοσιεύτηκε το 1513, και παρουσιάζει ένα πέρασμα του κομήτη του Χάλεϊ το 1456


Εικονογραφήσεις κομητών, από το The Book of Miracles, γύρω στα 1550




Κομήτης πάνω από την Κωνσταντινούπολη, Herman Gall, 1556 περίπου


Εργαλείο σχεδιασμένο για την παρατήρηση του κομήτη του 1652, από τον Jean-Dominique [Cassini] από το παρατηρητήριο του Panzano, από πίνακα στη Λιγουρία της Ιταλίας


Εικονογράφηση διαφόρων κομητών, από το Description de l'Univers, του Alain Manesson Mallet, 1685


Βροχή μετεωριτών στο νυχτερινό ουρανό πάνω από το Winthorpe της Αγγλίας, 18 Αυγούστου 1783


Ο Μεγάλος Κομήτης του 1744, γνωστός και ως Comet de Chéseaux, σε χαρακτικό από το γαλλικό περιοδικό Le Magasin Pittoresque


Οι Λεοντίδες πάνω από τη Βόρεια Αμερική τη νύχτα της 12 Νοεμβρίου 1833, από το Bilderatlas der Sternenwelt, 1888

από: io9
Η συνέχεια εδώ ...

Οι πραγματικές ιστορίες πίσω από τα πιο όμορφα χρώματα στην Τέχνη

Μαύρο του Μαγγανίου. Κίτρινο της ώχρας. Βαθύ μπλε. Αποχρώσεις που ακούγονται παράξενες.

Η μοναδικότητα των ονομάτων κάνουν ορισμένους να αναρωτιούνται από που προέρχονται. Μαθαίνουμε την προέλευση διάσημων πινάκων, αλλά σπάνια διαβάζουμε για τη γέννηση του κόκκινο Madder ή του μωβ.

Δείτε μερικές από τις ιστορίες που αφηγούνται στο "The Brilliant History of Color in Art", του J. Paul Getty Museum και της συγγραφέα Victoria Finlay.

Λευκό του Μόλυβδου


Η Finlay χρησιμοποιεί μια λονδρέζικη ιστορία του 18ου αιώνα για να λύσει το μυστήριο του λευκού του μόλυβδου. Η Maria Gunning ήταν διάσημη για το makeup της, που αποτελούνταν από μια κρέμα από λευκό του μόλυβδου που έδινε σε μια γυναίκα την εμφάνιση ενός "άστεγου". Ήταν εξαιρετικά τοξικό, οδηγούσε σε έντονη ψυχική και σωματική ασθένεια, και τελικά στον ίδιο τον θάνατο της Gunning. Η διαδικασία για το χρώμα ήταν εξίσου ανησυχητική: ο παρασκευαστής στοίβαζε δοχεία που περιείχαν ξύδι το ένα πάνω στο άλλο και τα γέμιζε με κοπριά για μήνες. Αυτή η μέθοδος μετέτρεπε τον οξικό μόλυβδο σε βασικό ανθρακικό μόλυβδο, και, με την πάροδο του χρόνου, δημιουργούνταν νιφάδες λευκό του μολύβδου. Το χρώμα εμφανίζεται σε πολλά ολλανδικά πορτραίτα από τον 17ο αιώνα -μια χρωστική ουσία που έδινε την αίσθηση του φωτός και της αιθέριας λάμψης.


Κίτρινο του Χρωμίου


Τα χρώματα του Χρωμίου δημιουργούνται όταν το χρώμιο αντιδρά με οξέα και αλκάλια. Χρησιμοποιήθηκαν τον 20ο αιώνα στα σχολικά λεωφορεία και τα οδικά σήματα. Ο Βαν Γκογκ λάτρευε αυτά τα χρώματα. Και αυτός χρησιμοποιείται το οξύ που προκαλεί κίτρινο χρώμα και αλκαλίων-προκαλώντας τα πορτοκάλια να αντιπαραβάλουμε έπος του «Ίριδες». Fun, αν και τρομακτικό, γεγονός: Κατά τη διάρκεια μιας από ψυχωτικά επεισόδια Βαν Γκογκ, ο ίδιος βρέθηκε να έχει ένα σωλήνα από χρώμιο κίτρινο χρώμα στο στόμα του.


Πορφύρα


Όταν οι Ρωμαίοι κατέκτησαν την Ελλάδα, εισήγαγαν τους τόνους των χρωστικών ουσιών και βαφών στη Ρώμη. Το αγαπημένο τους; Μια απόχρωση που γινόταν από τα μουλιασμένα ένζυμα μικρών οστρακοειδών -τα πορφύρα- που έγινε μόδα. Αρχικά, αυτή η απόχρωση του μωβ προοριζόταν μόνο για τους Ρωμαίους ηγεμόνες και την ανώτερη τάξη. Με τη δημιουργία του χρώματος διαχέεται μια αφόρητα απαίσια μυρωδιά, τόσο απαίσια που οι δεξαμενές που χρησιμοποιούνταν για την παρασκευή βρισκόταν εκτός των τειχών της πόλης.


Σέπια


Πριν τις έγχρωμες φωτογραφίες, τα πάντα ήταν ασπρόμαυρα. Για να δώσουν περισσότερους τόνους του γκρι, οι φωτογράφοι χρησιμοποιούσαν τη σέπια, ένα μελάνι φτιαγμένο από σουπιές. Μια άλλη εναλλακτική λύση για τις μονοχρωματικές προσωπογραφίες ήταν η επίπονη εργασία του χρωματισμού με το χέρι της φωτογραφίας.

Διαβάστε περισσότερες ιστορίες για τα χρώματα εδώ (αγγλικά).
Η συνέχεια εδώ ...